Zmiany w wewnątrzwspólnotowym VAT (cz. III): czy i dlaczego warto prawidłowo podsumować swoje transakcje

Począwszy od 2020 r., aby skorzystać ze stawki 0% przy WDT, podatnik będzie musiał właściwie zweryfikować status VAT swojego kontrahenta. Przy okazji, znacząco wzrośnie też rola składanych przez podatnika VAT UE informacji podsumowujących.

Dyrektywa Rady (UE) 2018/1910 z dnia 4 grudnia 2018 r. zmieniająca dyrektywę 2006/112/WE przewiduje dwustopniowy proces analizy statusu nabywcy unijnego. Poza sprawdzeniem przed dokonaniem transakcji (kontrahent „podaje” podatnikowi swój numer VAT), nie można zapominać także o drugim kroku już po realizacji transakcji Mianowicie, dla skorzystania ze stawki 0% VAT niezbędne będzie także złożenie zawierającej prawidłowe dane informacji podsumowującej.

Jak jest dziś?

W aktualnym stanie prawnym, podatnicy VAT UE są zobowiązani do składania w urzędzie skarbowym zbiorczych informacji o dokonanych przez siebie wewnątrzwspólnotowych dostawach towarów (oraz innych transakcjach UE). To żadne odkrycie. Informacje podsumowujące VAT UE nie są przy tym „deklaracjami” w ścisłym znaczeniu (podatnik nie deklaruje w nich kwoty podatku). Stanowią jednak istotne źródło informacji o transakcjach wewnątrzwspólnotowych. Z tego też względu, zbliżający się kres deklaracji VAT-7 w swojej dotychczasowej postaci i zastąpienie jej przez nowy plik JPK_VAT nie dotknie informacji VAT UE. Będzie ona nadal składana w dotychczasowej formie.

Przepisy ustawy o VAT nie uzależniają prawa do skorzystania ze stawki 0% VAT przy WDT od złożenia informacji podsumowującej. Podobnych obostrzeń nie przewiduje także Dyrektywa VAT. Naruszenie bądź niedopełnienie ww. obowiązku może wywołać negatywne skutki jedynie na gruncie KKS. Podanie nieprawdy bądź zatajenie prawdy może „kosztować” podatnika grzywnę do 240 stawek dziennych. Brak złożenia w terminie właściwemu organowi informacji podsumowującej, względnie nieskorzystanie z formy elektronicznej może zaś skutkować nałożeniem grzywny za wykroczenie skarbowe.

Co się zmieni?

Zgodnie ze znowelizowaną Dyrektywą, jeżeli podatnik dokonujący WDT nie dopełni obowiązku składania informacji podsumowującej, utraci on prawo do skorzystania z preferencyjnego traktowania WDT. Ta surowa i „zerojedynkowa” konsekwencja sprowadza się do stwierdzenia: jeżeli nie złożyłeś podatniku VAT UE, to zapomnij o stawce 0% VAT. Całkowita amnezja w zakresie składania VAT UE raczej się starannemu podatnikowi nie zdarza. Ale mały poślizg owszem. Przepisy unijne nie precyzują jednak, czy podobnych negatywnych skutków nie wywoła także spóźnienie podatnika. Nie można tego z pełnym przekonanie, wykluczyć.

Co gorsza, kwestionowanie stawki 0% VAT przy WDT może mieć miejsce także przy terminowym złożeniu informacji podsumowującej VAT UE, jeżeli nie będzie zawierała prawidłowych informacji dotyczących dostawy. O jakie informacje chodzi? Przede wszystkim o numer identyfikacyjny VAT każdego nabywcy towarów pod którym dostarczano mu towary lub świadczono usługi oraz o całkowitą wartość dostaw towarów na jego rzecz w danym okresie.

Jak się przygotować?

Opisywana zmiana jest więc daleko idąca i wprowadza wysoki poziom rygoryzmu. Podatnicy będą zobowiązani do jeszcze bardziej skrupulatnego i należycie starannego weryfikowania transakcji unijnych, w tym ich wartości. Można wyobrazić sobie, że informacja o kwocie transakcji w informacji podsumowującej dostawcy będzie różnić się od tej w analogicznej informacji nabywcy. Tego typu sytuacje mogą prowadzić do kwestionowania stawki 0% po stronie dostawcy. Przeliczenia walutowe nie uproszczą sprawy.

Nowe regulacje akcentują dobitnie jak ważna będzie prawidłowa identyfikacja kontrahenta unijnego. Nieprawidłowości w tym zakresie skutkować będą automatycznie błędami w informacji podsumowującej. Nieznajomość numeru VAT kontrahenta unijnego lub wykorzystanie numeru niewłaściwego nie może bowiem z natury rzeczy skutkować „złożeniem informacji podsumowującej zawierającej prawidłowe informacje”.

W przypadku uchybienia ww. przepisom, podatnik będzie mógł „uratować” stawkę 0% przy WDT, jeżeli należycie, w sposób odpowiadający właściwym organom, uzasadni swoje uchybienie. To jednak ostateczna furtka i trudno określić, na czym może polegać. Na start lepiej więc zadbać o rzetelność i terminowość informowania fiskusa o transakcjach UE. To wymaga dostosowania systemów księgowych i przeszkolenia pracowników. A przede wszystkim, jeszcze większego poziomu należytej staranności, którą trzeba wykazać przed organem.

Chcesz wiedzieć więcej? Zachęcamy do kontaktu.
Zapraszamy również do obejrzenia webcastu EY: Split payment. Quick fix. Biała lista. Co jeszcze zaskoczy podatnika VAT?
Obejrzyj webcast 

 


Bądź na bieżąco
Otrzymuj najnowsze informacje o zmianach w prawie i podatkach bezpośrednio na swojego maila.

Zapisz się na newsletter >>