Przełomowy wyrok NSA w sprawie zakresu ochrony wynikającej z interpretacji indywidualnej

Marcin Kaleta
Marcin Kaleta Starszy Menedżer
kontakt
Marcin Moskal
Marcin Moskal Starszy Konsultant
kontakt

W sytuacji gdy interpretacja indywidualna była uzyskana przez podmiot podlegający łączeniu, ochrona z niej wynikająca może przysługiwać również następcy prawnemu (niezależnie od tego czy poprzednik prawny zastosował się do uzyskanej interpretacji). Naczelny Sąd Administracyjny w przełomowym wyroku z dnia 8 września 2016 r., sygn. II FSK 2210/14 rozszerza zakres ochrony przysługujący następcy prawnemu z tytułu wydanych indywidualnych interpretacji na rzecz jego poprzednika.

Problem prawny dotyczył kwestii, czy ochrona wynikająca z zastosowania się do interpretacji przechodzi w wyniku połączenia na podmiot przejmujący, jako następcę prawnego podmiotu przejmowanego oraz czy dalsze stosowanie się po dniu połączenia przez podmiot przejmujący do interpretacji w zakresie stanu faktycznego czy zdarzenia przyszłego także podlega ochronie prawnej jaką daje interpretacja. Innymi słowy, jeśli przed połączeniem spółka ujmowała w kosztach uzyskania przychodów przykładowo wydatki na spotkania z kontrahentami na podstawie interpretacji indywidualnej, to czy po połączeniu z inną spółką będzie korzystała z ochrony wynikającej z interpretacji podczas kontynuacji tego sposobu rozliczania już jako nowy podmiot.

Wyrok zapadł w postępowaniu interpretacyjnym, w ramach którego Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie uznał, że ochrona udzielona następcy prawnemu jest wyłącznie ochroną przed skutkami działań cudzych (to jest podatnika stosującego się do interpretacji wydanej dla niego, za zobowiązania którego, następca prawny miałby być odpowiedzialny), a tym samym nie będzie dotyczyć tych zdarzeń, które wystąpią dopiero u następcy prawnego.

Ze stanowiskiem Organu nie zgodził się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku o sygn. III SA/Wa 2560/13 stwierdzając, że jeżeli jeden z podmiotów biorący udział w łączeniu się spółek był adresatem indywidualnej interpretacji i w określonym stanie faktycznym zastosował się do niej, to z tego tytułu powstało w stosunku do niego prawo objęcia go ochroną prawną na wypadek zmiany, uchylenia lub nieuwzględnienia tej interpretacji. Co ważne, prawo to w wyniku łączenia przechodzi na osobę prawną powstałą z połączenia i ma zastosowanie do takich samych stanów faktycznych występujących również po połączeniu podmiotów.
NSA poszedł jeszcze krok dalej, wskazując że zakres ochrony nie jest uzależniony od zastosowania się przez poprzednika prawnego do wydanej interpretacji. Zdaniem NSA, zarówno w sytuacji, gdy:

  • interpretacja dotyczy stanu faktycznego i poprzednik zdążył się do niej zastosować, jak i gdy;
  • interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które ziści się dopiero po połączeniu podmiotów,

następcy prawnemu (w przypadku zastosowania się przez niego do interpretacji) przysługuje ochrona przewidziana w Ordynacji podatkowej. Przykładowo, ochrona ta przysługuje, gdy spółka przejmowana nie zastosowała się do uzyskanej interpretacji indywidualnej, gdyż dotyczyła ona zdarzenia przyszłego, które jeszcze u niej nie wystąpiło. W ocenie NSA taka okoliczność nie stanowi przeszkody dla tego, by spółka przejmująca zastosowała się do niej już po połączeniu, gdyż i tak będzie korzystać z praw ochronnych i gwarancyjnych wynikających z otrzymanych przez poprzednika interpretacji.

Omówiony wyrok NSA stanowi nowy wątek w orzecznictwie odnoszącym się do zasad ochrony następców prawnych wynikających z interpretacji indywidualnych udzielonych ich poprzednikom.

Dotychczas bowiem sądy administracyjne potwierdzały możliwość korzystania z ochrony przez następców prawnych w odniesieniu do skutków podatkowych działań podjętych przez ich poprzedników (czyli w przypadku zastosowania się przez poprzednika do interpretacji np. przed dniem połączenia) albo uzależniały prawo następcy prawnego do korzystania z ochrony z interpretacji odnośnie do takich samych stanów faktycznych występujących również po połączeniu podmiotów od zastosowania się przez poprzednika prawnego do wydanej interpretacji. Omawiane stanowisko zostało potwierdzone również w najnowszym wyroku NSA z dnia 22 listopada 2016 r., sygn. II FSK 2903/14. Tym samym, powoli kształtuje się pozytywna dla podatników linia orzecznicza w tym zakresie.

 


Bądź na bieżąco
Otrzymuj najnowsze informacje o zmianach w prawie i podatkach bezpośrednio na swojego maila.

Zapisz się na newsletter >>