Odliczenie VAT w związku z dostawą od wieloletniego kontrahenta – czy zawsze bezpieczne?

Marta Zakrocka
Marta Zakrocka Starszy Konsultant
kontakt

Jak wynika z Metodyki w zakresie oceny dochowania należytej staranności przez nabywców towarów w transakcjach krajowych, zawarcie umowy dostawy towarów z wieloletnim i sprawdzonym kontrahentem nie wyklucza możliwości zarzucenia podatnikowi braku należytej staranności w VAT.

Opracowując Metodykę, MF podzielił konieczne do zbadania przez nabywcę towarów okoliczności transakcji w zależności od tego, czy są one zawierane w ramach rozpoczęcia współpracy z danym dostawcą, czy też w wyniku jej kontynuacji. Co przy tym istotne, za rozpoczęcie współpracy z kontrahentem MF uznał również przypadki, w których podatnik zawiera transakcję z podmiotem, z którym już wcześniej współpracował (przy czym transakcja ta dotyczy uprzednio nienabywanych od tego kontrahenta towarów z innej niż dotychczasowa branży lub w ramach innego niż dotychczasowy profilu działalności).

W tego typu sytuacjach nabywca powinien zachować wzmożoną czujność co do okoliczności transakcji – fakt niezbadania kontrahenta (ze względu na jego znajomość w związku ze wcześniejszą współpracą w zakresie innych towarów) może bowiem świadczyć o braku należytej staranności podatnika.

Alarmujące dla nabywcy towarów powinny być przede wszystkim sytuacje, gdy:

  • dostawa towaru z innej branży lub z innego zakresu działalności nie wynikała z żądania / zakresu zapytania ofertowego podatnika – tj. nabywca, składając zapytanie, nie rozszerzył dotychczasowego zakresu o nowe, uprzednio nie zamawiane od kontrahenta towary;
  • towary oferowane podatnikowi nie stanowią tych, które kontrahent uprzednio posiadał w swoim portfolio, jednak (z uwagi na zakres dotychczasowej współpracy) nie przedstawiał ich podatnikowi – nie występuje więc przypadek, gdy nowe towary niezmiennie znajdowały się w asortymencie kontrahenta, niemniej podatnik dotychczas ich od tego podmiotu nie nabywał;
  • brak jest ogólnie dostępnych informacji o rozszerzeniu działalności kontrahenta o nowy zakres towarów – przykładowo nie została dokonana publiczna oferta dostawy tych towarów, nie umieszczono stosownej informacji na stronie internetowej podmiotu albo w portalach / publikacjach branżowych, nie dokonano stosownych zmian w rejestrach, do których kontrahent jest wpisany co do zmiany lub rozszerzenia działalności poprzez wskazanie odpowiedniego grupowania PKD;
  • kontrahent nie uzyskał koncesji lub zezwolenia na obrót oferowanymi towarami, pomimo iż obrót ten podlega ograniczeniom

Brak czujności w powyższym zakresie przy zawieraniu umowy zakupu z dotychczasowym kontrahentem może, ale nie musi, prowadzić do zakwestionowania przysługującego podatnikowi prawa do odliczenia VAT naliczonego od nabytych w ramach tej transakcji towarów.

Warto podkreślić, że zwiększoną czujnością podatnik powinien wykazać się przede wszystkim w przypadku zamówień o istotnej wartości, dla których wystąpiły również inne okoliczności określone w Metodyce. Podatnik musi przy tym również pamiętać, że – w związku z kierunkowym charakterem opracowanej przez MF Metodyki – podjęcie wymienionych działań nie gwarantuje pełnego bezpieczeństwa dokonywanych przez niego odliczeń VAT. Zwłaszcza, gdy zaistnieją również inne potencjalnie ryzykowne okoliczności – czytaj więcej w artykule “Kontakt z kontrahentem, czy ze „słupem”? Sprawdź, czy nie masz do czynienia z wyłudzaczem VAT”.

Chcesz wiedzieć więcej na temat unikania ryzyka wyłudzeń VAT? Zapraszamy na webcast EY: Kodeks dobrych praktyk. Sprawdź czego jeszcze nie robisz.

Więcej informacji i rejestracja


Bądź na bieżąco
Otrzymuj najnowsze informacje o zmianach w prawie i podatkach bezpośrednio na swojego maila.

Zapisz się na newsletter >>