Odliczenie VAT od zakupów za pomocą kart paliwowych

W przypadku transakcji, w których towary nabywane były za pomocą tzw. kart paliwowych wydawanych przez pośrednika, nie miały miejsca tzw. transakcje łańcuchowe. Dostawa towarów odbywała się wyłącznie między stacjami benzynowymi i spółką. Pośrednik – partner wydający karty paliwowe – świadczył usługę finansowania zakupów i nie dokonywał nabycia i dostawy towarów. Tak orzekł Naczelny Sąd Administracyjny („NSA”) w wyroku z 2 lipca 2014 r. (sygn. I FSK 803/13).

Sprawa ta dotyczyła zakwestionowanego przez naczelnika urzędu skarbowego prawa do odliczenia VAT przez spółkę od zakupów dokonanych za pomocą tzw. kart paliowych. W transakcjach uczestniczyły trzy podmioty:

  • partnerzy serwisowi, czyli stacje benzynowe,
  • pośrednik wystawiający karty paliwowe oraz
  • spółka korzystająca z kart paliwowych.

W ramach tego schematu spółka korzystająca z kart paliwowych mogła na wyznaczonych stacjach benzynowych nabywać bezgotówkowo paliwo oraz inne towary i usługi. W ramach porozumienia stacje benzynowe wystawiały faktury dokumentujące dostawy na rzecz pośrednika, natomiast pośrednik okresowo fakturował spółkę. Zarówno pośrednik, jak i spółka, odliczali VAT z otrzymywanych faktur. Zgodnie ze stanowiskiem spółki korzystającej z kart paliwowych dostawy realizowane były w ramach tzw. transakcji łańcuchowych w rozumieniu ustawy o VAT, w ramach których stacje benzynowe dokonywały dostawy towarów na rzecz pośrednika, natomiast pośrednik dokonywał dostawy towarów na rzecz spółki korzystającej, z kolei towar wydawany był bezpośrednio spółce korzystającej z kart paliwowych.

NSA zajął jednak odmienne stanowisko, zgodnie z którym spółka dokonywała faktycznego nabycia u tzw. partnerów serwisowych, nie zaś u pośrednika. Sąd powołując się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 6 lutego 2003 r. w sprawie C-185/01 (Auto Lease Holland BV), uznał, że w momencie zakupu towarów na stacjach paliwowych, spółka nabywała ekonomiczne władztwo nad zakupionymi towarami i zużywała je na własne potrzeby. Jedynie płatność za te dostawy była odroczona do czasu wystawienia faktury przez pośrednika. W konsekwencji, zdaniem NSA, pośrednik świadczył na rzecz spółki usługę finansową polegającą na kredytowaniu tych zakupów.

W uzasadnieniu ustnym wyroku sąd wskazał na następujące okoliczności świadczące o tym, że pośrednik nie uczestniczył w transakcjach dostaw towarów:

  • pośrednik nie miał żadnego wpływu na termin dostawy towarów, wielkość zakupów czy cenę nabywanego paliwa.
  • spółka korzystająca z kart paliwowych nabywała paliwo bezpośrednio na stacjach benzynowych, a pośrednik nie miał prawa decydowania w jaki sposób oraz w jakim celu paliwo ma zostać zużyte.

Tym samym sąd uznał, że pośrednik nie występował w łańcuchu dostaw towarów. Konsekwencją nieuznania schematu dostaw za transakcję łańcuchową jest zanegowanie istnienia dostaw pomiędzy pośrednikiem i spółką i w konsekwencji brak prawa do odliczenia VAT przez spółkę z faktur wystawianych przez pośrednika.

Wyrok NSA dotyczy modelu biznesowego, który dotychczas nie budził licznych zastrzeżeń organów podatkowych. Potwierdzeniem tego mogą być interpretacje indywidualne wydawane zarówno na rzecz pośredników (głównie leasingodawców), jak i końcowych odbiorców w łańcuchu dostaw, które potwierdzały prawo do odliczenia VAT. Pytanie o to czy wyrok NSA zmieni praktykę organów podatkowych pozostaje otwarte.


Bądź na bieżąco
Otrzymuj najnowsze informacje o zmianach w prawie i podatkach bezpośrednio na swojego maila.

Zapisz się na newsletter >>