Oddział przedsiębiorcy zagranicznego a składanie sprawozdania finansowego na nowych zasadach

W całym zamieszaniu legislacyjnym związanym z e-sprawozdaniami i PESEL-ami, polski ustawodawca potraktował „po macoszemu” specyficzną formę wykonywania działalności w Polsce jaką jest oddział przedsiębiorcy zagranicznego.

W zakresie samego obowiązku sprawozdawczego nic się nie zmieniło, ani również nie wyjaśniło. Przepisy ustawy o rachunkowości nakładają na kierownika jednostki oddziału przedsiębiorcy zagranicznego obowiązek składania we właściwym rejestrze sądowym rocznego sprawozdania finansowego oddziału. Przy czym w przepisach brak było i jest rozstrzygnięcia kim jest kierownik jednostki.

Oddział może być reprezentowany zarówno przez reprezentanta, czyli tzw. osobę reprezentującą przedsiębiorcę zagranicznego w oddziale, jak i przez organ uprawniony do reprezentowania przedsiębiorcy zagranicznego. Wszystkie te osoby ujawniane są w KRS.

Charakter prawny reprezentanta i organu jest zupełnie inny. Różnice wynikają wprost z teorii organów oraz teorii przedstawicielstwa. Reprezentant najprościej rzecz ujmując w polskim porządku prawnym ma charakter zbliżony do pełnomocnika lub prokurenta oddziałowego. Reprezentant nie jest członkiem organu osoby prawnej.

Nowe przepisy a rzeczywistość

Nowe przepisy ustawy o KRS (art. 19e ust. 2), wymagają, aby osoba składająca sprawozdanie finansowe do sądu rejestrowego posiadała numer PESEL oraz była jedną z następujących osób: członkiem organu uprawnionego do reprezentowania, wspólnikiem uprawnionym do reprezentowania spółki osobowej, syndykiem albo likwidatorem.”

Osoba reprezentująca przedsiębiorcę zagranicznego (reprezentant) nie została wymieniona w zamkniętym katalogu osób uprawnionych do złożenia sprawozdania finansowego.

Wydawać by się mogło w takiej sytuacji, że oczywistym jest, że sprawozdanie finansowe do sądu rejestrowego składa członek organu uprawnionego do reprezentowania przedsiębiorcy zagranicznego.

Nic bardziej mylnego. Przepisy rozporządzenia wykonawczego do ustawy o KRS, nie przewidują możliwości wpisania nr PESEL dla członków organu uprawnionego do reprezentowania przedsiębiorcy zagranicznego. Wynika z tego brak technicznej możliwości ujawnienia numeru PESEL dla członka organu przedsiębiorcy zagranicznego w KRS, co z kolei wyklucza możliwość złożenia sprawozdania finansowego oddziału przez takiego członka.

Ministerstwo Sprawiedliwości proponowało (informacja zamieszczona była do niedawna na stronie internetowej Ministerstwa, na chwilę obecną jej tam nie ma, poza tym i tak jest niewiążąca) „rozwiązanie” patowej sytuacji przez składanie sprawozdania przez reprezentanta, nie wyjaśniając przy tym jak się to ma do zgodności z art. 19e ust. 2 ustawy o KRS.

Na chwilę obecną jedynym praktycznym możliwym rozwiązaniem dla oddziału przedsiębiorcy zagranicznego wydaje się składanie sprawozdania finansowego przez reprezentanta. Innej praktycznej możliwości nie ma. Pozostaje kwestią otwartą, czy sytuacja taka jest zgodna z ustawą o KRS.

Najłatwiejszym rozwiązaniem całej tej „legislacyjnej sytuacji” mogłaby być zmiana rozporządzenia wykonawczego do ustawy o KRS, przez dodanie możliwości wpisania numerów PESEL dla członków organu przedsiębiorcy zagranicznego i takich wniosków de lege ferenda życzę ustawodawcy.


Bądź na bieżąco
Otrzymuj najnowsze informacje o zmianach w prawie i podatkach bezpośrednio na swojego maila.

Zapisz się na newsletter >>