Kryteria ulgi na złe długi w VAT niezgodne z prawem unijnym?

Michał Kwiatkowski
Michał Kwiatkowski Starszy Konsultant
kontakt

Rzecznik Generalny Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydała w dniu 4 czerwca 2020 r. opinię, w której wskazuje, że kryteria polskiej ulgi na złe długi w VAT będące przedmiotem sprawy C-335/19 zawisłej przed TSUE powinny zostać uznane za niezgodne z prawem unijnym.

Ulga na złe długi w VAT

Słowem wprowadzenia, zgodnie z art. 89a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 106 ze zm. – ustawa o VAT) podatnik może skorygować podstawę opodatkowania oraz podatek należny z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług na terytorium kraju w przypadku wierzytelności, których nieściągalność została uprawdopodobniona (tzw. ulga na złe długi). Możliwość zastosowania ulgi na złe długi jest uzależniona od szeregu warunków, w tym m.in. by nabywca na dzień sprzedaży ani na dzień poprzedzający dzień skorzystania z ulgi nie był w trakcie postępowania upadłościowego lub w trakcie likwidacji.

Opinia Rzecznik Generalnej

4 czerwca 2020 r. została wydana opinia Rzecznik Generalnej Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej Juliane Kokott w polskiej sprawie C-335/19 (E. sp. z o. o. sp. k. przeciwko Ministrowi Finansów). Przedmiotowa sprawa dotyczy możliwości zastosowania ulgi na złe długi, w przypadku gdy nabywca jest w trakcie postępowania upadłościowego lub w likwidacji.

Zdaniem Rzecznik Generalnej artykuł 90 dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej nie zezwala państwom członkowskim na wyłączenie możliwości dokonania korekty zobowiązania podatkowego podatnika wykonującego świadczenie na tej podstawie, że w chwili wykonania świadczenia lub w chwili dokonania korekty odbiorca świadczenia jest już w trakcie postępowania upadłościowego lub w likwidacji.

Jak zauważyła Rzecznik, fakt, że odbiorca świadczenia jest w trakcie postępowania upadłościowego lub w likwidacji, jest raczej okolicznością potwierdzającą, że niewywiązanie się z płatności ma charakter ostateczny, przez co odmówienie podatnikowi prawa do skorzystania z ulgi na złe długi byłoby w takiej sytuacji sprzeczne z zasadą neutralności VAT.

Tym samym, zdaniem Rzecznik, art. 89a ust. 2 ustawy o VAT uzależniający możliwość skorzystania z ulgi na złe długi od niepozostawania odbiorcy świadczenia w stanie upadłości lub likwidacji jest sprzeczny z prawem unijnym.

Jakie będą dalsze kroki?

Skoro Rzecznik wypowiedziała się już w sprawie, w niedługim czasie powinno pojawić się orzeczenie wydane przez Trybunał. Dotychczas tezy zawierane w opiniach Rzeczników Generalnych zazwyczaj były potwierdzane w wyrokach Trybunału. Zatem jest wysoce prawdopodobne, że Trybunał w wyroku również stwierdzi, że polskie kryteria ulgi na złe długi w VAT – w zakresie wymogu, by nabywca w chwili wykonania świadczenia lub dokonania korekty nie był w trakcie postępowania upadłościowego lub w likwidacji – są zbyt rygorystyczne, a tym samym niezgodne z prawem unijnym.

Mimo iż Trybunał ocenia aktualnie konkretny warunek zawarty w polskiej ustawie o VAT,  niemniej, w naszej ocenie, może stać się to przyczyną do szerszej dyskusji na temat zgodności z regulacjami unijnymi także pozostałych z nich.

Jeżeli mają Państwo przeterminowane należności, w stosunku do których nie skorzystali Państwo z ulgi na złe długi – zachęcamy do kontaktu. Chętnie omówimy z Państwem szanse na skorzystanie z ulgi także w przypadkach, gdy jeden lub więcej warunków ustawowych takie prawo Państwu ogranicza.


Bądź na bieżąco
Otrzymuj najnowsze informacje o zmianach w prawie i podatkach bezpośrednio na swojego maila.

Zapisz się na newsletter >>