5 lat na odliczenie VAT – czasami jednak dłużej

Magdalena Boczoń
Magdalena Boczoń Starszy Konsultant
kontakt

Zasada neutralności – jest jedną z podstawowych zasad funkcjonowania systemu podatku VAT. Podatnikom bliżej znana z praktyki, gdzie jako jej beneficjenci korzystają z prawa od odliczenia podatku VAT.

W polskim prawie jest ona ograniczona ramami czasowymi odliczenia. Podatek VAT podlega odliczeniu w deklaracji za okres, w którym wystąpiło prawo do jego odliczenia, lecz nie później niż w ciągu 5 lat licząc od początku roku, w którym to prawo wystąpiło.

Warto zauważyć, że okres ten jest krótszy w porównaniu do czasu przysługującemu organowi podatkowemu na weryfikację rozliczeń podatnika, ponieważ zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.

Powyższa dysproporcja jest częstokroć podnoszona w trakcie sporów między podatnikami  a organami podatkowymi. Należy się bowiem zastanowić, czy w każdym przypadku i wobec każdego podatnika bez względu na okoliczności należy stosować limit czasowy odliczenia VAT? W tym miejscu można przytoczyć argumentację Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) który zaznaczył, iż wprowadzenie przez państwo członkowskie ostatecznego terminu na odliczenie VAT jest swoistą sankcją dla „niestarannego” podatnika, który nie dokonał odliczenia VAT w przysługującym mu terminie.

Pojawia się zatem pytanie czy w pewnych konkretnych okolicznościach podatnik charakteryzujący się „starannością” postępowania ma również ponosić stratę z tytułu braku możliwości odliczenia VAT po terminie? Dyskusja w tym temacie wydaje się być zasadna, mając dodatkowo na uwadze argumentację TSUE.

W omawianym temacie wypowiedział się również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 września 2015 r. sygn. akt I FSK 849/14. NSA rozpatrywał sprawę podatnika, który stosując się do wadliwej interpretacji podatkowej, nie dokonał odliczenia VAT w przysługującym mu ku temu terminie (5 lat licząc od początku roku, w którym prawo do odliczenia wystąpiło). Decyzję o odliczeniu VAT podjął natomiast już po jego upływie, składając korekty deklaracji. NSA ostatecznie uchylił niekorzystny dla podatnika wyrok wojewódzkiego sądu administracyjnego i decyzję organu podatkowego, stanowiące o bezskuteczności złożonych korekt.

NSA argumentował, iż nie dokonano wystarczającej oceny czy podatnik działając w okolicznościach tej sprawy był podatnikiem “starannym”. Ponadto zdaniem NSA w przypadku gdy podatnik kieruje się udzieloną mu interpretacją prawa podatkowego, wskazującą na zakaz realizacji prawa do odliczenia we wskazanych okolicznościach faktycznych, należało rozważyć czy naruszenie z tego powodu terminu na odliczenie VAT nie godzi w zasadę zaufania i czy w takim przypadku podatnikowi można zarzuć brak staranności w terminowej realizacji prawa do odliczenia.

Powyższa argumentacja potwierdza, iż każdy przypadek wymaga indywidualnej wnikliwej analizy pod kątem istnienia ewentualnych przesłanek umożliwiających  skorzystanie z prawa do odliczenia VAT po upływie 5-cio letniego ustawowego okresu odliczenia.

 


Bądź na bieżąco
Otrzymuj najnowsze informacje o zmianach w prawie i podatkach bezpośrednio na swojego maila.

Zapisz się na newsletter >>