Ustawa o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych – runda trzecia

Jarosław Grzegorz
Jarosław Grzegorz Associate Partner
kontakt

Wczoraj, 17 października br., na stronach rządowego centrum legislacji opublikowana została trzecia wersja projektu nowej ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych datowana na 1 października br. O tym co się zmieniło – krótko poniżej.

Rewolucja nadal na horyzoncie

Rewolucji między kolejnymi wersjami nie ma, ale rewolucja dla firm nadal pozostaje aktualna. Utrzymane zostały wszystkie kluczowe założenia projektu ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych:

  • usunięcie wymogu skazania osoby fizycznej prawomocnym wyrokiem jako podstawy pociągnięcia spółki do odpowiedzialności karnej,
  • wprowadzenie restrykcyjnych sankcji, w tym kar finansowych do 30 mln złotych, a w przypadku zignorowania sygnałów o możliwych nieprawidłowościach nawet do 60 mln złotych,
  • odpowiedzialność za działania podejmowane przez partnerów biznesowych,
  • nałożenie na firmy obowiązku w zakresie przeciwdziałania nieprawidłowościom,
  • konieczność przyjmowania zgłoszeń od sygnalistów i obowiązek przeprowadzania wewnętrznych postępowań wyjaśniających,
  • możliwość dobrowolnego poddania się odpowiedzialności.

Co się zatem zmieniło?

Audyt nie pomoże

Najistotniejszą zmianą jest usunięcie zapisów dotyczących przeprowadzania audytów zgodności i ryzyka. Zgodnie z zapisami w poprzedniej wersji projektu, miały one wyłączać odpowiedzialność spółki w zakresie „winy w organizacji”, czyli takiej organizacji procesów wewnętrznych, które umożliwiły popełnienie przestępstwa lub przestępstwa skarbowego.

Co to oznacza dla firm? Konieczność bieżącego utrzymywania zgodności i monitorowania ryzyka. W praktyce nieodzowny będzie system compliance. Niemniej to na spółce ciążyć będzie obowiązek wykazania jego efektywności.

Nie chodzi o najmniejszych

Nowy projekt ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych zawiera również szereg innych, drobniejszych zmian. Jedną z nich, moim zdaniem wartą podkreślenia, jest doprecyzowanie zapisów dotyczących organizacji wewnętrznej przedsiębiorstwa.

Mikroprzedsiębiorcy zostali zwolnieni z obowiązku określenia zasad postępowania w przypadku zagrożenia popełnienia czynu zabronionego oraz zdefiniowania zakresu obowiązków pracowników, komórek organizacyjnych oraz organów. Z kolei mali przedsiębiorcy już wcześniej nie byli objęci obowiązkiem wyznaczania osoby (czyli compliance oficera) lub organu odpowiedzialnego za przestrzeganie zasad wewnętrznych oraz przepisów prawa.

Dodatkowo, przy ocenie „winy w organizacji” ma być uwzględniany rozmiar i rodzaj działalności podmiotu zbiorowego. Jeśli zestawimy to z inną zmianą: np.: podniesieniem limitu korzyści majątkowych (z 200 do 500 tys. zł) powyżej których sąd może orzec przepadek składników majątku oraz uzasadnieniem do projektu ustawy, to dochodzimy do wniosku, że celem ustawy jest wpływ na działalność podmiotów o większej skali działalności.

I co dalej?

Podstawowe pytanie brzmi: kiedy nowe przepisy wejdą w życie? W bieżącym projekcie utrzymany został okres trzymiesięcznego vacatio legis. Obecnie dokument jest przyjmowany przez Komitet Stały Rady Ministrów w trybie obiegowym. O wszelkich dalszych krokach na ścieżce legislacyjnej, będziemy informować na bieżąco.

Dowiedz się więcej o projekcie Ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych:
Praktyczne konsekwencje dla firm wynikające z projektu ustawy

Powiązane wpisy


Napisz komentarz

XHTML: Możesz użyć tagów: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>