Ustawa o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych – kolejne zmiany w projekcie

13 grudnia br. na stronie Rządowego Centrum Legislacji została opublikowana kolejna już wersja projektu ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary, datowana na 5 grudnia 2018 r.  Projekt zawiera kilka istotnych zmian w porównaniu z poprzednimi wersjami.

Więcej czasu

Najistotniejszą zmianą w projekcie ustawy, przynajmniej w krótkiej perspektywie,  jest wydłużone vacatio legis do 6 miesięcy, co w stosunku do poprzedniej wersji projektu daje dwukrotnie więcej czasu na przygotowanie podmiotom objętym przyszłymi regulacjami .

Negocjowane ugody po polsku

Ciekawe wydaje się także dokładne określenie w projekcie warunków umożliwiających sądowi na odstąpienie od orzekania wobec podmiotu zbiorowego określonych w ustawie zakazów tj. np. ubiegania się o zamówienia publiczne. Oprócz wcześniejszych ogólnych „szczególnych względów”, dodano wymóg wykazania przez podmiot zbiorowy, że:

  • po popełnieniu czynu naprawił szkodę wyrządzoną przestępstwem lub przestępstwem skarbowym,
  • zadośćuczynił pieniężnie za doznaną krzywdę,
  • złożył wyczerpujące wyjaśnienie stanu faktycznego,
  • podjął współpracę z organami ścigania,
  • a także podjął środki techniczne, organizacyjne i kadrowe, które są odpowiednie dla zapobiegania dalszym przestępstwom lub przestępstwom skarbowym lub nieprawidłowemu postępowaniu podmiotu zbiorowego.

Z zapisów projektu wynika, że warunki te muszą być spełnione łącznie. Katalog ten zaś zaczyna przypominać rozwiązania zza oceanu, gdzie tak zwane „negocjowane ugody” (Deferred Prosecution Agreement, DPA) kończą znaczną część postępowań prowadzonych w związku z naruszeniami amerykańskiej ustawy o zagranicznych praktykach korupcyjnych (Foreign Corrupt Practices Act, FCPA). Jednocześnie podtrzymane zostały zapisy dotyczące dobrowolnego poddania się odpowiedzialności, które jednak odnoszą się głównie do sytuacji, w których podmiot po popełnieniu czynu zabronionego sam poinformował organy ścigania o tym fakcie – pisaliśmy o tym tutaj.

Większa odpowiedzialność m.in. członków rad nadzorczych

Nowa wersja projektu wprowadza również zmiany, uwzględniające postulaty Centralnego Biura Antykorupcynego, dotyczące zwiększenia odpowiedzialności członków organów spółek kapitałowych:

  • Pierwszą z nich jest objęcie członków rad nadzorczych i komisji rewizyjnych odpowiedzialnością za przestępstwo nadużycia zaufania (art. 296 KK) – przepisu mającego zastosowanie do osób zobowiązanych do zajmowania się sprawami majątkowymi firmy, które to osoby przez nadużycie uprawnień lub niedopełnienie obowiązku, wyrządzą firmie znaczną szkodę majątkową. Zgodnie z projektem, członkowie organów, którzy przez choćby nieumyślne niedopełnienie obowiązku stworzyli warunki umożliwiające popełnienie przestępstwa […] lub nie zapobiegli ich popełnieniu mieliby podlegać karze pozbawienia wolności do lat 3. W praktyce
  • Druga jest uniemożliwienie osobom skazanym za przestępstwa korupcyjne pełnienia stanowisk członka zarządu, rady nadzorczej lub komisji rewizyjnej albo likwidatora (zmiana brzmienia art.18 § 2 Kodeksu Spółek Handlowych).

Zarządca przymusowy nie będzie mógł zlikwidować firmy

W projekcie wprowadzono również zmiany w – budzącej obawy wśród przedsiębiorców – instytucji  zarządu przymusowego. Dodano mianowicie zapis uniemożliwiający zarządcy przymusowemu likwidację przedsiębiorstwa oraz zmianę jego podstawowego przedmiotu działalności.

W piśmie przewodnim dołączonym do projektu ustawy, przedstawiciele Ministerstwa Sprawiedliwości proponują rozpatrzenie projektu na najbliższym posiedzeniu Rady Ministrów. Oznacza to, że wkrótce możemy spodziewać się kolejnego istotnego etapu prac legislacyjnych tj. złożenia projektu ustawy do Sejmu (to raczej nie wydarzy się w tym roku, gdyż ostatnie planowane tegoroczne posiedzenie sejmu zakończyło się w zeszły piątek – 14 grudnia).

O dalszych losach ustawy będziemy na bieżąco informować na blogu, natomiast szczegółowe informacje poświęcone projektowi są dostępne na naszej dedykowanej stronie, na którą serdecznie zapraszamy.

Powiązane wpisy


Napisz komentarz

XHTML: Możesz użyć tagów: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>