Niewidzialny wróg – oszuści podczas pandemii Covid-19

Pandemia COVID-19 niesie ze sobą oczywiste reperkusje w postaci słabnącej koniunktury, wzmożonej konieczności zarządzania zasobami oraz zwiększonego ryzyka płynności dostaw i wypłacalności klientów. Jednak, tak jak w przypadku samego wirusa, niebezpieczniejsze zdają się być te zagrożenia, których nie widać.

Historia pokazuje, że w przypadku globalnych kryzysów, zarówno epidemiologicznych, jak i ekonomicznych, zauważa się zwiększenie aktywności oszustów. Według statystyk udostępnionych przez BSW, KGP oraz CBŚP, wraz z wyciszaniem ostatniego kryzysu finansowego w Polsce, w 2009 roku odnotowano niemal 12% wzrost popełnionych przestępstw gospodarczych względem roku 2008. Podczas epidemii eboli pracownicy Czerwonego Krzyża zostali oskarżeni o defraudację około 6 ze 124 mln USD zebranych na wsparcie w walce z ebolą, w wyniku oszustw mających miejsce w Zachodniej Afryce w latach 2014-2016.

W dobie pandemii COVID-19 przedsiębiorcy, próbując odnaleźć się w nowej rzeczywistości, często są zmuszeni szukać rozwiązań, które niskim kosztem i w krótkim czasie zapewniłyby wsparcie ich pracowników, na przykład poprzez umożliwienie wykonywania pracy w trybie zdalnym. Oszuści wykorzystują presję czasu i ograniczony budżet tworzą specjalne oferty w związku z pandemią (corona special offer) m.in. na sprzęt komputerowy poniżej ceny rynkowej. W takich przypadkach należy zachować wzmożoną czujność, gdyż sprzęt ten może pochodzić z nielegalnych źródeł (np. kradzieży) lub w ogóle nie istnieć. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) ostrzega również przed proponowanymi przez nieznane podmioty szkoleniami online, które mogłyby zostać zakupione w celu zwiększenia kompetencji pracowników, przy wykorzystaniu obecnie zmniejszonego obłożenia pracą. Ostrzega też przed inicjatywami społecznymi, pod którymi mogą ukrywać się piramidy finansowe.

Na mocy tarczy antykryzysowej, dotacje zarówno rzeczowe, jak i finansowe na przeciwdziałanie COVID-19 będą klasyfikowały się do odliczenia od dochodu. Należy jednak zwrócić uwagę na podmiot, na rzecz którego przekazujemy darowiznę. Odliczyć można wydatek tylko na:

– podmiot, wykonujący działalność leczniczą, wpisany do specjalnego wykazu,

– Agencję Rezerw Materiałowych lub

– Centralną Bazę Rezerw Sanitarno-Przeciwepidemicznych.

W innych przypadkach prawo do odliczenia nie przysługuje. Hojność przedsiębiorców została już wykorzystana przez przestępców, którzy zorganizowali zbiórkę, fałszywie imitującą stronę siepomaga.pl wyłudzając ponad 370 tysięcy PLN od ponad 10 tysięcy darczyńców. Innym przykładem jest przypadek stargardzkiego szpitala,  dla którego nieuprawniony podmiot zbierał pieniądze przez portal zrzutka.pl oraz media społecznościowe.

Przed nadużyciami wykorzystującymi obecne nastroje społeczne należy chronić zarówno firmę, jak i jej pracowników. Na początku marca UOKiK ostrzegał przed wzmożonymi obecnie ofertami wolnego od ryzyka ponadprzeciętnego zysku. Przypominamy, że Amber Gold narodziło się w dobie ostatniego kryzysu gospodarczego w styczniu 2009 roku. Naszą czujność powinny również budzić wszelkiego rodzaju „specjalne ubezpieczenia od wirusa, czy też oferty pomocy w odzyskaniu pieniędzy np. za niewykorzystany bilet czy nieodbytą wycieczkę”.

Pandemia COVID-19 przyczyniła się także do wzrostu cyberprzestępczości związanej z wyłudzaniem pieniędzy i szeroko pojętych danych osobowych (z ang. phishing). Niekiedy prowadzi to do całkowitego paraliżu zaatakowanej organizacji. Przykładem jest czeski szpital w Brnie, który padł ofiarą ataku cyberprzestępców, zmuszając tym samym placówkę do wyłączenia całej sieci IT. W rezultacie wstrzymano najpoważniejsze operacje chirurgiczne, a personel musiał przekierować poważne przypadki do innych placówek.

Co więcej, oszuści wykorzystują obecne nastroje, poruszając bardzo wrażliwe tematy, takie jak dostęp do szczepień, rzekome przejęcie oszczędności na rzecz budowania rezerw NBP czy też otrzymywanie drogą SMS-ową e-recept. W wymienionych przypadkach, fałszywe strony internetowe nierzadko wymagają podania danych osobowych, w tym nawet numeru PESEL.

Odpowiedzialność biznesu w czasach niepewności to zapewnienie bezpieczeństwa firmy, jako organizacji, jak również jej pracowników. Zidentyfikowanie obszarów najbardziej narażonych na nieuczciwe praktyki oraz odpowiednie przygotowanie się na zagrożenia zarówno z zewnątrz, jak i z wewnątrz firmy, umożliwi płynniejszy powrót do docelowej działalności biznesowej przedsiębiorstwa.

Powiązane wpisy


Napisz komentarz

XHTML: Możesz użyć tagów: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>