Dyrektywa w sprawie ochrony sygnalistów w UE

Rada, Parlament i Komisja Europejska osiągnęły wczoraj porozumienie w sprawie kształtu dyrektywy dotyczącej ochrony sygnalistów.

Zgłoszenia nie tylko wewnętrznie

Nowe zasady nakładają obowiązek tworzenia bezpiecznych kanałów do raportowania nieprawidłowości zarówno w samej organizacji (dla podmiotów zatrudniających, co najmniej 50 pracowników) jak również bezpośrednio do instytucji publicznych. Mniejsze podmioty będą mogły korzystać z rozwiązań oferowanych przez zewnętrznych dostawców wspomnianych narzędzi.

W pierwotnej wersji zarówno Rada Europy jak Komisja Europejska chciały wymagać od sygnalistów w pierwszym rzędzie zgłoszenia wewnętrznego. Parlament Europejski nie poddał się w tej kwestii. Ochrona osoby informującej o nieprawidłowościach będzie obowiązywała również w przypadku bezpośredniego kontaktu z właściwym organem państwowym, bez uprzedniego zgłaszania sprawy do pracodawcy.

Warto zauważyć, że dzięki temu rozwiązaniu prawdopodobieństwo zniszczenia lub ukrycia dowodów po pierwszym zgłoszeniu zostało znacznie ograniczone.

Kluczowe założenia

Nowe przepisy obejmują szeroki zakres dziedzin prawa UE, w tym przeciwdziałanie praniu pieniędzy, ochronę interesów finansowych Unii, bezpieczeństwo żywności i produktów czy bezpieczeństwo jądrowe. Państwa członkowskie mogą rozszerzyć zasady na inne obszary funkcjonowania państwa.

Komisja zachęca do ustanowienia kompleksowych, silnych ram dotyczących zasad ochrony sygnalistów, a sam tekst projektu dyrektywy zapewnia wysoki poziom ochrony przed działaniami odwetowymi. Dodatkowo władze krajowe są zobowiązane do szkolenia urzędników publicznych w zakresie ochrony sygnalistów oraz zapewnienie odpowiedniej kampanii informacyjnej.

Tarcza dla sygnalistów

Ochrona osób zgłaszających przypadki naruszenia obejmie pracowników sektora publicznego i prywatnego. Chronieni będą urzędnicy służby cywilnej, osoby samozatrudnione, wolontariusze, płatni i nieodpłatni stażyści, osoby pracujące dla wykonawców, podwykonawców i dostawców oraz osoby biorące udział w rekrutacji i byli pracownicy.

Ochroną przed działaniami odwetowymi zostaną objęte także osoby trzecie, takie jak koledzy lub krewni sygnalisty czy osoby fizyczne, która udzielały poufnych porad osobom zgłaszającym przypadki naruszeń.

Informatorzy skorzystają z przeniesienia ciężaru dowodowego (reversed burden of proof). Oznacza to, że osoba wskazana, jako dokonująca wobec sygnalisty działań o znamionach odwetowych, będzie musiała udowodnić, że jej kroki nie były bezpośrednią konsekwencją zgłoszenia whistleblowera.

Państwa członkowskie będą musiały zapewnić osobom zgłaszającym przypadki nieprawidłowości dostęp do pomocy prawnej.

Kolejne kroki

Dyrektywa o ochronie sygnalistów oczekuje na przyjęcie przez Radę i Parlament Europejski. Porozumienie zostanie ustalone prawdopodobnie już na piątkowym posiedzeniu Komitetu Stałych Przedstawicieli Rady (COREPER II) i przyszłotygodniowym posiedzeniu Komisji Prawnej (JURI) Parlamentu Europejskiego. Zgodnie z kalendarzem głosowań, dyrektywa powinna zostać poddana pod głosowanie 17 kwietnia tego roku.

Powiązane wpisy


Napisz komentarz

XHTML: Możesz użyć tagów: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>